Denizli'nin Coğrafi Yapısı


Sınır itibariyle doğudan Burdur, Isparta, Afyon ve batıdan Aydın, Manisa, kuzeyden Uşak, güneyden ise Muğla illeri ile komşu bulunmaktadır. İl topraklarının %47' si dağlar, %28' si ovalar, %23' ü platolar ve %2' si yaylalardan oluşmaktadır. İl 28 0 30'- 29 0 30' doğu meridyenleri ile 37 0 12'- 38 0 12' kuzey paralelleri arasındadır. Genellikle Akdeniz basıncının tesiri altına girer. 11868 km 2 genişliği olan ilde nüfus yoğunluğu 64' dür. Denizden yüksekliği 428 m' dir. 2000 nüfus sayımına göre toplam nüfusu 870291'dir. İKLİM Denizli ili Türkiye coğrafi haritasında, Ege bölgesinde olmasına rağmen, iklim olarak Ege bölgesinin iklimi tamamen görülmez. Kıyı kesiminden iç bölgelere geçit yerinde olduğundan, az da olsa iç bölgelerin karasal iklimi hissedilir. Ege bölgesi ikliminden, sıcaklık olarak biraz düşük farklılıklar görülebilir. Denizli ilinde, dağlar ekseriyetle denize dik olarak uzandığından denizden gelen rüzgarlara açık bulunmaktadır. Kışlar ılık ve yağışlı geçmektedir. Denizli nüfusu “1927 Genel Nüfus Sayımı'ndan günümüze kadar geçen 70 yıllık bir zaman periyodu içinde üçe katlanarak 816,572 ‘ ye ulaşmıştır. 1927-1990 yılları arasında ortalama nüfus artış hızı % 1.9 olarak ele alındığında bu oran Dünya ortalaması % 1,7 ve özellikle Avrupa ortalaması % 0,3 rakamının çok üzerindedir. 1990 yılı Genel Nüfus Sayımı kesin sonuçlarına göre yıllık % 2,4 oran 1997 yılı sonuçlarına göre % 2,8 yükselmiş olup 2000 yılı sayımına ait bilgiler aşağıda çıkarılmıştır. İdari birimler ölçütüne göre Denizli ili kentsel ve kırsal nüfusu bir bütün olarak değerlendirildiğinde 1927-1997 yılları arasında bazı değişmeler olmakla kentsel nüfusun sürekli arttığı kırsal nüfus oranının azaldığı gözlenmiştir. Kentsel nüfusun toplam nüfus içindeki payı 1927 yılında % 16,9 iken 1950 yılına kadar değişmeler göstererek % 18 ‘e yükselmiştir. 1950 yılında ise kentsel nüfus oranı hızlı bir yükseliş göstermiştir. Kentsel nüfus oranı 19602 ‘ ta % 25,1' e , 1970 ‘de %27,6 ya, 1980 ‘de % 34,1, 1990 yılında %45 , 1997 Nüfus sayımına göre kentsel nüfusun toplam nüfus içindeki oranı ise %65,03 olmuştur. Sanayi faaliyetleri ile nüfus arasında ki ilişkiyi ortaya koyan en önemli olgulardan biriside nüfus hareketleri, göçlerdir. Denizli'nin 1970 ‘li yıllara kadar en önemli özelliği başka illere göç veren bir il olması idi.1970 ‘li yıllardan itibaren dış göç oranı artış hızı yavaşlamış, fakat 1985 yılından itibaren tekrar hızlanmaya başlamıştır. Denizli'nin başka illere verdiği göçlerden çok aldığı göç öneme sahiptir. İlimizin dış göç oranı %52,2 , iç göç aranı % 55,7 ‘dir. Bu rakamlara göre de ilimizin hızla gelişen sanayi faaliyetlerine koşut olarak göç alan bir il durumunda olduğu söylenebilir. 1928 yılında ki harf inkılabında bu yana okur-yazarlık oranı %82,81' e yükselmiş: bu aran erkek nüfusta %90,77, kadın nüfusta %74,74 olarak belirlenmiştir. Sayım yıllarına göre İktisaden faal olan nüfusun toplam nüfus içindeki oranı, 1955 yılından 1970 yılına kadar düşme eğilimi göstermiş olup, 1970 yılından itibaren yaklaşık % 66 düzeyine kadar yükselmiştir. İktisaden faal olan nüfusun azalmasında eğitime devam eden genç nüfusun artışının ve bunu yanında kilitlenen tarım sektöründen sanayi sektörüne geçmesinin önemli olduğu tahmin edilmektedir. Sayım yılları itibariyle tarım sektöründe ki iktisaden faal nüfusun toplam iktisaden faal nüfus içindeki payı düşerken sanayi, hizmetler, inşaat ve ticaret sektöründeki iktisaden faal nüfusun toplam nüfus içindeki payı artmaktadır. Denizli'de merkez ilçe ile birlikte 19 ilçe, 81 belde ve 369 köy bulunmaktadır.Denizli nüfusu 30 Kasım 1977' de yapılan genel nüfus sayımında ikametgaha göre 816,572, il merkezi nüfusu 230,708' dir. Bu sonuçlara göre Denizli 81 il içinde toplam nüfus itibariyle 20. kent merkezi nüfusu itibariyle de 19. sıradadır.